Komisja Dyscyplinarna działająca przy Krajowej Radzie Komorniczej tylko w jednym przypadku w ubiegłym roku zdecydowała się na wydalenie ze służby. A i tak ukarany mógł się od tej decyzji odwołać do sądu.
W Polsce mamy 1371 kancelarii komorniczych. W 2014 roku komornicy przeprowadzili ponad 5,6 miliona spraw. – Bardzo trudno ustalić, ile spraw przypada na jednego komornika. Kancelarie różnią się od siebie. Do niektórych wpływa kilkaset spraw, a do innych kilkaset tysięcy – tłumaczy Monika Janus z Krajowej Rady Komorniczej (KRK). Podkreśla, że wszelkie statystyki zaburzają wyniki osiągane przez tzw. hurtownie, czyli największe kancelarie.
W roku 2014 do 10 proc. największych kancelarii wpłynęło aż 54,68 proc. ogólnego wpływu nowych spraw.
– Oznacza to, że 10 proc. największych kancelarii skoncentrowało ponad połowę ogólnego wpływu spraw w ostatnim roku – tłumaczy przedstawicielka KRK. To ma się zmienić, bo Sejm znowelizował art. 8 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Zgodnie z nowelizacją komornik wybrany przez wierzyciela odmawia wszczęcia egzekucji, jeżeli w zakresie prowadzonych przez niego egzekucji zaległość przekracza sześć miesięcy; wpływ wszystkich spraw w roku przekroczył 5 tys. i skuteczność egzekucji w roku poprzednim nie przekroczyła 35 proc. lub też, gdy wpływ wszystkich spraw w danym roku przekroczył 10 tys. – To powinno skończyć erę „hurtowni” – uważa Monika Janus.
Kto sprawuje nadzór nad działaniem komorników?
– Nadzór nad działaniem komorników jest dość szeroki i rozbudowany. To instrument pozwalający uprawnionemu organowi oddziaływać na komornika prewencyjnie i korygująco – tłumaczy przedstawicielka KRK. Podkreśla, że istniejące przepisy odróżniają trzy formy nadzoru: nadzór sądowy, administracyjny i samorządowy.
Nadzór sądowy dotyczy czynności komornika, natomiast administracyjny i samorządowy dotyczy samego komornika. – Jeżeli tok prowadzonego postępowania egzekucyjnego budzi nasze uzasadnione wątpliwości, mamy prawo złożyć skargę na czynności komornika – tłumaczy Monika Janus. Podkreśla, że skarga na komornika kojarzy się na pozór głównie z narzędziem walki dłużników. – Jednak nie tylko oni mają do niej prawo. Może ją złożyć także wierzyciel. Uprawniona do złożenia skargi jest też każda inna osoba, której prawa zostały przez czynność lub zaniechanie komornika naruszone bądź zagrożone – mówi rzecznik Krajowej Rady Komorniczej.
Skargę na czynności komornika wnosi się do sądu rejonowego w terminie tygodnia od dnia wykonania czynności, gdy strona lub osoba, której prawo zostało przez takie działanie komornika naruszone bądź zagrożone. – W innych wypadkach od dnia zawiadomienia o dokonaniu czynności strony lub osoby, której prawo zostało naruszone lub zagrożone – tłumaczy Monika Janus.
Przy wnoszeniu skargi trzeba liczyć się z opłatą, która wynosi 100 zł. Skargę składa się do sądu rejonowego właściwego dla danego dłużnika. Jak informuje na swojej stronie internetowej Sąd Okręgowy w Chorzowie, sądem właściwym do rozpoznania skargi jest ten, w którego okręgu ma siedzibę kancelaria komornika, którego sprawa dotyczy. – Skargę składa się w takiej liczbie egzemplarzy, ile jest stron postępowania, czyli wierzycieli, dłużników i komornika – poucza chorzowski sąd.
Podkreśla, że w dokumencie należy wymienić wszystkich wierzycieli i dłużników wraz z ich adresami oraz sygnaturę akt komorniczych, których sprawa dotyczy, a także wartość przedmiotu egzekucji, czyli kwotę, którą dłużnik powinien zapłacić.
Skargi do samorządu
Na komorników można słać też skargi do ich samorządu. W 2014 roku do Krajowej Rady Komorniczej wpłynęło 696 skarg dotyczących działalności komorników. – Wiele z nich dotyczyło czynności egzekucyjnych, których rozpatrywanie nie należy do właściwości organów samorządu komorniczego, bowiem ta sfera nadzoru należy do sądu sprawującego nadzór nad komornikiem – mówi Monika Janus.
W 2014 roku Komisja Dyscyplinarna przy KRK otrzymała 79 wniosków o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego. Złożyli je minister sprawiedliwości – 28; prezesi sądów okręgowych – 8; prezesi sądów rejonowych – 21, Krajowa Rada Komornicza – 5, rady izb komorniczych – 16, sędziowie wizytatorzy – 1.
Jak zakończyły się działania Komisji Dyscyplinarnej? Jak informuje przedstawicielka KRK, w ub. roku wydała 39 orzeczeń o ukaraniu. Najczęściej komorników karano upomnieniem. Taką karę nałożono w 22 przypadkach, na 10 nałożono naganę, na sześciu karę pieniężną, a tylko w jednym przypadku doszło do wydalenia ze służby. – W 24 przypadkach komisja wydała orzeczenia uniewinniające, a w 23 umorzyła postępowania – mówi Monika Janus.
Decyzje Komisji Dyscyplinarnej podlegają zaskarżeniu. Aż w 41 przypadkach wpłynęły odwołania. – Sądy odwoławcze wydały 31 orzeczeń. W 13 sprawach uchyliły orzeczenia Komisji Dyscyplinarnej i przekazały sprawę do ponownego rozpoznania; w 15 sprawach utrzymały w mocy zaskarżone orzeczenie Komisji Dyscyplinarnej, a w trzech przypadkach zmieniły decyzję – wylicza przedstawicielka KRK.