Wszelkie sprawy dotyczące instytucji przedawnienia określone są w art. 117-125 kc i zgodnie z zawartymi w nich przepisami roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu w określonych terminach. Najprościej, przedawnienie polega na tym, że według prawa po upływie określonego czasu wierzyciel nie może zobligować dłużnika do spełnienia świadczenia.
Przedawnienia mandatów
Czy mandaty warto wyrzucać do kosza? Zawsze istnieje szansa, że się przedawnią, a my w wygodny sposób unikniemy kary… Sprawa nie jest aż tak prosta. Co prawda może zdarzyć się przypadek, że po otrzymaniu mandatu nie otrzymamy wezwania do zapłaty i mandat w ciągu roku ulegnie przedawnieniu, ale jeśli sprawa zostanie skierowana do sądu, to okres przedawnienia zwiększa się na czas procesu, a ten może potrwać nawet kilka lat. Z kolei kwota do zapłaty zwiększa się kilkukrotnie. Przedawnienie mandatu to raczej łut szczęścia, na który nie warto liczyć.
 
Tylko dwa lata
Debet na koncie? Roszczenia z tytułu usług telekomunikacyjnych, umowy o dzieło czy umowy sprzedaży przedawniają się w okresie dwóch lat. – Wierzyciele powinni czuwać nad terminami płatności kontrahentów. Jeśli mamy problem ze ściągnięciem długu, powinniśmy sprawę zgłosić do sądu. Pamiętajmy jednak, że dłużnik w sytuacji, kiedy jego dług się przedawnił, na drodze sądowej co do zasady wygra z wierzycielem. Chcąc uniknąć takiej sytuacji, najlepiej zgłosić się do windykatora w pierwszych 180 dniach, kiedy dług nie został uregulowany (chyba, że termin przedawnienia jest krótszy, jak w przypadku umowy przewozu – 1 rok). Im szybciej zareagujemy, tym łatwiej będzie odzyskać należne pieniądze – mówi Grzegorz Gawroński, prezes zarządu Egzekucja24.
 
Długi długoletnie
Spirala zadłużenia z reguły ciągnie się latami. Niektóre zobowiązania przedawniają się po upływie kilku lat. Po trzech latach przedawniają się zobowiązania z umowy kredytu czy pożyczki, długi na karcie kredytowej, roszczenia z umowy ubezpieczeniowej, alimenty, roszczenia z tytułu czynszu czy umowy o pracę. Równie niemożliwe do zapomnienia są długi, które przedawniają się po nawet 10 latach, takie jak: roszczenia stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu czy należności wobec ZUS-u z tytułu składek lub czyny niedozwolone, które tracą ważność dopiero po 20 latach.
Interesującym zagadnieniem są długi spadkowe. Wierzyciel ma prawo żądać od spadkobierców zapłaty wszelkich należności, nawet jeśli nie wiedzieli oni o zaciągniętych przez spadkodawcę kredytach czy pożyczkach. Spadkobiercy odpowiadają za jego długi, chyba że odrzucą spadek. Jeżeli jednak wierzyciel nie podejmuje żadnych kroków wobec dłużnika w ciągu 10 lat, sprawa może się przedawnić.
 
Czy można odzyskać przedawniony dług?
Wiele spraw tego typu pokazuje, że przedawniony dług to jeszcze nie koniec świata. Również takie pieniądze można jeszcze odzyskać. – Zasada jest jedna: należy jak najszybciej przerwać bieg przedawnienia. Najczęściej praktykowane są dwa sposoby: złożenie pozwu do sądu lub na podstawie aktu notarialnego wniesienie o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu. Rzeczony akt notarialny jest podstawą do egzekucji. Jest on zawierany z kontrahentem najczęściej w formie ugody, w której zobowiązuje się do spłacenia długu w danych terminach. Kiedy dłużnik nie wywiązuje się z ustaleń co do terminu płatności, powinniśmy zgłosić się do radcy prawnego, prawnika lub do firmy windykacyjnej. Warto najpierw zgłosić się o pomoc do windykatora, który próbuje ściągnąć dług polubownie, a dopiero później (kiedy mediacje nie skutkują) zgłasza sprawę do sądu – twierdzi Gawroński.
oprac. na podst. materiałów prasowych